Chắc chắn, nghiên cứu mới công bố gần đây của đại học Standford thực sự làm nhiều người sử dụng Internet tự ái, thậm chí cảm thấy bị xúc phạm; vì hành vi của họ được gán nhãn "nghiện" chẳng khác gì kẻ say xỉn rượu chè và chơi heroine-- lạm dụng chất (substance abuse).
Có vẻ, cộng đồng mạng Việt Nam càng thêm phần bức xúc khi một tờ báo trong nước còn chuyển ngữ không xác đúng nội dung nghiên cứu-- phủ đầu với tiêu đề khẳng định tiêu cực Vào Internet để lãng quên thực tại:
Các chuyên gia tâm lý bắt đầu lo ngại khi nhiều người đam mê Internet có những triệu chứng tương tự nghiện rượu. Họ thường vào mạng làm những việc không đâu để cố lảng tránh những rắc rối trong cuộc sống.Không phải lần đầu, tờ báo điện tử này, mấy ngày trước đó còn chạy bài Bị tâm thần vì Internet hơi bị hồ đồ:
Rất yêu mến một cô bạn gái nhưng mỗi khi gặp mặt, Thành không thể nào nói được điều gì ra hồn. Cậu gần như mất khả năng chuyện trò trực tiếp do lâu nay chỉ quen "nói" qua chat. Rồi một ngày, chán nản, tuyệt vọng, Thành uống thuốc ngủ tự tử.Hiện tại, giới chuyên môn vẫn chưa chính thức chấp nhận tồn tại chẩn đoán rối loạn liên quan đến nghiện Internet (Internet Addiction Disorder- IAD), dù bạn có thể tìm thấy các tiêu chí của IAD dễ gây tranh cãi ở đây. (Biết đâu đấy, trong vài năm sắp tới, DSM-V ra đời và sẽ đưa IAD vào danh mục.)
Công trình nghiên cứu của đại học Standford, được tiến hành qua điện thoại với bảng hỏi cấu trúc sẵn 2.513 người trưởng thành, thu được một số kết quả ấn tượng:
* 13,7% (trong 8 người thì có trên 1 người) nhận thấy có khó khăn khi tạm ngừng kết nối trong nhiều ngày.Chẳng đề cập quá sâu về sự phân loại và định danh một hành vi có vấn đề từ góc độ Tâm bệnh học, ở đây chủ yếu muốn nêu ra vài ba thắc mắc của một người đọc phê phán, hoài nghi:
* 12,4% rất thường xuyên hoặc thường xuyên kết nối Internet lâu hơn so với dự tính.
* 12,3% từng đôi lần thấy có nhu cầu từ bỏ Internet.
* 8,7% cho biết phải giấu diếm gia đình, bạn bè và đồng nghiệp chuyện vào Internet linh tinh lang tang (non-essential Internet use).
* 8,2% dùng Internet như cách thức để trốn chạy các vấn đề và làm nhẹ bớt tâm trạng âm tính.
* 5,9% cảm thấy các mối quan hệ của mình bị ảnh hưởng do truy cập Internet quá độ.
1. Đề nghị ai đó cho biết rằng họ có cảm thấy các quan hệ cá nhân bị ảnh hưởng do sự truy cập Internet quá độ không, hình như là một câu hỏi thừa nhận sẵn một rối loạn: sự truy cập internet quá độ?
Đã thế, dễ thấy là chẳng khó gì chuyện cố gắng khách quan hoá sự đo lường.
2. Cuộc sống ngày nay, nói theo ngôn ngữ hoa mỹ, là thời đại của sự kết nối.
Vào các quán café, nhà hàng, khách sạn ở Hà Nội thôi cũng đã thấy treo bảng miễn phí hoặc có dịch vụ Internet không dây. Nhiều điện thoại di động loại xịn bây giờ vô tư truy cập 24/7.
Vậy, có gì sai khi ai đó cảm thấy bó tay, thiếu thốn do phải tạm ngừng kết nối Internet trong nhiều ngày?
3. Không biết bạn thế nào, chứ bản thân tôi rất ít khi lên mạng vừa đúng thời gian dự tính; hầu như luôn trễ tràng, kéo dài hơn so với ý nghĩ lúc mới ngồi vào máy (ở hàng Net, dĩ nhiên- vì tôi chỉ sở hữu 'con' IBM second-hand cà tàng không kết nối).
Theo cảm nhận chủ quan, trên bình diện thông thường, rất ít người đảm bảo chính xác khả năng tính đếm và dự trù thời gian khi truy cập Internet; "lang thang"-- ở một khía cạnh và mức độ nhất định-- chừng như khá quen thuộc với không ít netizen, nhất là giới công nghệ thông tin?
Do đó, hỏi người ta rằng bạn từng lướt web lâu hơn so với dự tính (rất thường xuyên, thường xuyên, đôi khi, rất hiếm, không bao giờ) liệu có nên là một chỉ định để cấu thành cái gọi là "nghiện Internet"?
4. Áp lực công việc và sự biến động phức tạp của đời sống đang trong giai đoạn chuyển đổi, tìm kiếm một sự phát triển đúng hướng, bền vững khiến cho rất nhiều thói quen được tập nhiễm.
Thí dụ, bạn có bỏ được thú nhâm nhi ly café đen đá sáng sáng nơi góc phố quen, trước giờ đến cơ quan? Buôn dưa lê với bạn bè, người thân qua điện thoại? Xem TV là phương tiện tiếp cận thông tin, mở mang kiến thức và giải trí rẻ tiền không thể thiếu mỗi ngày?
Nên, tôi cho rằng, câu hỏi mở kiểu bạn đã từng nỗ lực từ bỏ việc sử dụng Internet? có thể áp dụng tương tự với bất cứ hoạt động nào đó của con người, song chẳng lẽ vì thế, hàm nghĩa hành động nào đó tiềm tàng nguy cơ nghiện?
5. Ở Việt Nam, những người sử dụng Internet để đọc các website chuyên biệt, phục vụ nhu cầu tìm kiếm thông tin, checkmail giao dịch, hoặc quản trị mạng hay viết blog, săn lùng học bổng nước ngoài, nâng cao kỹ năng sử dụng tiếng Anh, v.v... hình như không phải là lực lượng chiếm đa số?
Vào hàng Net bây giờ hầu như luôn bắt gặp hiện tượng các chatters và game thủ đủ mọi lứa tuổi, giới tính, trang phục, nghề nghiệp,...
Cũng không ít kẻ thích xem film đồi trụy trực tuyến, đọc truyện khiêu dâm, thoả mãn lắm dục vọng đôi khi lệch chuẩn và bất thường.
Vậy, hiểu như thế nào là "những việc không đâu", để từ đó bảo rằng "một số người đang biến Internet thành công cụ giải thoát bản thân"?
Giao tiếp trong không gian xì-be (cyberspace) thực sự ảo so với rất nhiều cách giao tiếp thông thường gặp trực tiếp, mặt đối mặt, thư từ, điện thoại?
6. Thống kê cho hay, tính trung bình công dân Hoa Kỳ xem TV 4 giờ 32 phút mỗi ngày (2004-2005); một nguồn khác, phát hiện họ lên mạng (online) khoảng 9 giờ/ tuần (2005-2006).
Tại Việt Nam, tuy chưa tìm được số liệu minh họa, song thực tế ai cũng biết là TV trở thành thứ phương tiện tuyên truyền và định hướng dư luận cực kỳ phổ biến và hiệu quả nhất.
Hầu như chẳng có nhà nào không có ít nhất một cái TV, rất ít người từ chối không xem TV; rồi tạo phong trào hồ hởi bình phẩm, bắt chước, khen chê, săm soi, đồn thổi diễn viên này, tiết mục nọ, phát thanh viên kia trên vô tuyến truyền hình,...
Không thể chối bỏ rằng, mỗi tuần dành khoảng 30 tiếng đồng hồ để truy cập Internet-- bất kể vì lý do gì-- rất có khả năng gây nên những trục trặc ghê gớm, mất ngủ và lo lắng cho ai đó.
"Nghiện Internet"-- vẫn còn chưa có kết luận rõ ràng; thế "nghiện TV"-- tại sao không ai nói tới như một chẩn đoán Tâm bệnh học nhỉ?
Phân loại: Nghiên cứu, Suy tư, Tâm bệnh học, Thời sự
Bài đăng Mới hơn Bài đăng Cũ hơn Trang chủ