Cái tôi

(nguồn)

Theo hướng dẫn, các mẹo mực hàng đầu để giúp trẻ nhỏ mắc Rối loạn Phổ Tự kỷ (ASD) sẽ bao gồm một số lĩnh vực chính yếu: hành vi, giao tiếp, cảm giác, tương tác xã hội và các nguyên tắc chung.

@ Hành vi

- Thách thức hành vi thường là nỗ lực nhằm giao tiếp-- không phải thứ vô tích sự.

Gắng định dạng điều khởi phát hành vi. Định dạng các nguồn gây lo lắng.

- Xem chừng việc trẻ tỏ ra xung hấn, giận dữ tựa như thể trẻ bé hơn bị chậm phát triển cảm xúc.

- Nhất quán trong mọi điều bạn thực hiện.

Thảo luận các vấn đề hành vi với người khác và chắc chắn rằng mọi người tán đồng với cách tiếp cận bạn đang tiến hành.

- Luôn không ngừng khuyến khích những sự đổi thay nhỏ nhặt hàng ngày.

- Bảo với trẻ những gì bạn mong đợi cháu làm, chứ đừng nói ra những gì bạn không muốn.

- Nhớ rằng các kỹ thuật thông dụng khiến trẻ lo lắng thấy bình lắng lại-- như ôm ấp hay cho ngồi lên đùi-- có thể phản tác dụng với trẻ mắc ASD.

- Đừng cố chấm dứt hành vi kỳ quặc hoặc lặp đi lặp lại (định hình, rập khuôn) trừ khi việc đó quấy rầy chuyện học hỏi hay đe dọa sự an toàn của trẻ khác.

Tốt hơn nên điều chỉnh hành vi của cháu.

- Động viên trẻ đề nghị được giúp đỡ trước khi trẻ rơi vào hụt hẫng.

- Tác động vào mối quan tâm và những đam mê của trẻ nhằm nâng cao động cơ học hỏi các kỹ năng mới.

@ Giao tiếp

- Đơn giản hóa câu chữ.

Phải rất riêng biệt, cụ thể.

- Nhớ rằng ngôn ngữ đa phần là sự diễn dịch ra thành câu chữ.

- Tránh mỉa mai, châm chích.

Dùng lối nói ẩn dụ dễ gây bối rối cho trẻ.

- Đầu tiên gọi tên trẻ để gây sự chú ý, ngay cả khi đang với cả đám đông.

- Mỗi lúc chỉ nêu lên một hướng dẫn. Cần cho trẻ đủ thời gian để hiểu yêu cầu rồi mới đáp ứng nổi hướng dẫn của bạn.

Điều này cần đòi hỏi thời gian nhiều hơn ở trẻ mắc ASD.

- Khuyến khích tiếp xúc bằng mắt, nhưng đừng nài nỉ nếu chuyện ấy gây lo sợ cho cháu.

- Ý thức rõ các diễn đạt vẻ mặt và cử chỉ có thể gây hiểu nhầm.

- Các biểu hiện thị giác có thể hỗ trợ cho ngôn ngữ thành lời.

- Hồ hởi trước những nỗ lực giao tiếp của trẻ.

@ Cảm giác

- Trẻ mắc ASD có thể bị xao lãng bởi những tiếng ồn thông thường do người khác không cố ý tạo ra.

Thậm chí, tiếng ồn nhỏ hơn cũng có thể quấy nhiễu với một số trẻ.

- Trẻ có thể cảm thấy quá tải trước những kích thích thị giác, với sự tiếp xúc thể chất ở khoảng cách quá gần gũi.

@ Tương tác xã hội

- Các kỹ năng xã hội không tự nhiên hình thành, mà chúng cần được dạy dỗ thật chi tiết.

- Giúp trẻ dần nhận ra rằng, người khác có những cảm nhận và suy nghĩ có thể khác biệt với chúng.

- Trẻ không chú tâm vào những gì bạn cho là hiển nhiên-- hãy thể hiện mọi thứ rõ ràng.

- Một số trẻ cần thêm thời gian hoặc sự lặng yên để lĩnh hội những yêu cầu khi trao đổi với người khác.

- Cần hiểu sự khó khăn của trẻ khi chúng diễn dịch các tình huống xã hội.

Cần có mô hình và sự gợi ý, nhắc nhở chính xác hành vi xã hội.

@ Các nguyên tắc chung

- Theo lệ thường, trẻ mắc tự kỷ phát triển nhanh, mau lớn.

Các liệu trình nên cấu trúc thật rõ ràng, dễ dự đoán.

- Dù lề thói hàng ngày là quan trọng, cũng nên tạo ra thích nghi uyển chuyển nhằm giúp trẻ đương đầu với vài thay đổi nho nhỏ trong một môi trường được nâng đỡ.

- Thay vì bảo với trẻ "tìm việc gì đó để làm", hãy thử chỉ cho trẻ biết những gì chúng có thể làm và đưa ra các ví dụ về sự sáng tạo trong công việc.

- Khuyến khích sự khái quát hóa các kỹ năng, dạy cho trẻ thực hiện nhiệm vụ tương tự trong các tình huống khác nhau.

- Kiên trì.

Tiến trình có thể diễn ra chậm chạp và các kết quả nhiều khi rất khó nhìn thấy tức thì.

- Ung dung tự tại, tích cực và nhất quán.

- Mỗi đứa trẻ mắc ASD có những khả năng và nhu cầu riêng-- những gì phù hợp với đứa này chưa chắc thích đáng với đứa khác.

- Mỗi đứa trẻ có thể đang dở người, gặp điều khó chịu.

Đừng cảm thấy có lỗi nếu nhiều chuyện diễn ra chẳng tốt đẹp như ý muốn.


(Dưới bàn tay của trẻ tự kỷ, giấy và kéo có thể diễn tả một thứ quang phổ kỳ thú)