Cái tôi

[ảnh: Vietimes]

Không phải lạ lùng sao khi mà tâm ta không thể ở yên lâu hơn vài phút mà không bị xao lãng?

Nó quá hiếu động và lơ đãng đến nỗi thỉnh thoảng tôi nghĩ rằng, sống trong một thành phố hiện đại là ta đã giống những linh hồn đau khổ trong trạng thái trung gian sau khi chết., lúc mà tâm được mô tả là "đứng ngồi không yên" một cách khổ sở.

Ta bị chia cắt thành quá nhiều phương tiện khác nhau. Ta không biết mình thật sự là ai, hay ta nên hợp nhất mình với phương tiện nào của bản thân mình hoặc nên tin tưởng cái gì. Vì có quá nhiều giọng nói, lời kêu gọi và cảm xúc trái ngược tranh đấu giành quyền kiểm soát đời sống bên trong đến nỗi ta nhận thấy mình bị phân tán ở mọi nơi, mọi hướng.

Lúc đó, thiền định sẽ mang tâm về nhà.

[Rinpoche, Soyal. (2006). Mỗi ngày trầm tư về sinh tử. Thế Hùng dịch. Hà Nội: Nxb. Tôn giáo, tr.168]

Đời sống sẽ chẳng còn gì hay ho và thú vị, khi không có một căng thẳng (stress) nào hết.

Theo tài liệu của Mayo Clinic, đáp ứng căng thẳng- còn được biết như đáp ứng chống chọi hay bỏ chạy- xảy ra một cách tự động và nhanh chóng khi con người cảm thấy bị đe dọa.

Đáp ứng thể lý có thể làm tăng thêm sức mạnh và sự nhanh nhẹn, thời gian phản ứng nhanh hơn, và nhịp tim rồi huyết áp cũng vọt lên.

Xét từ góc độ lịch sử, đáp ứng này quan trọng cho sự sống còn. Song các yếu tố gây căng thẳng ngày nay, như công việc, quan hệ hay tài chính, lại thường có khuynh hướng kéo dài ra và chất thành đống.

Hậu quả, xem chừng là đáp ứng chống chọi hay bỏ chạy đã hoạt động quá lâu để rồi dễ gây nên hiệu ứng tiêu cực cho sức khỏe như lắm nỗi phiền muộn tiêu hóa: hết đau dạ dày là đến ỉa chảy, lo hãi, cáu gắt, mất ngủ và trầm cảm,...

Thường, vào những lúc căng thẳng không phải ai cũng đủ khả năng để nhớ về hình ảnh tuổi thơ. Rằng bạn đang ở nhà, ba mẹ bạn la mắng, hét ỏm tỏi vì mấy cái trò đùa nghịch ồn ào của lũ con cái.

Có thể, bạn từng cảm thấy thái độ đó của bậc sinh thành thật mang hơi hướng bạo lực. Song giờ đây, bạn nhớ về quãng đời ấy như một cái gì mình phải tất yếu trải qua-- trong khổ đau và hoan lạc.

Và dĩ nhiên, đó là câu chuyện về sự hợp nhất giữa thân xác và tâm trí, cũng như những hệ lụy do tiến trình thiếu kết nối giữa chúng mà giờ đây người trưởng thành đang phải gánh chịu.

Đó là chủ đề dành chia sẻ trong một dịp thích đáng khác.

Bởi vì lúc này, đơn giản chúng ta đang ở nhà.